Japonia

Japonia jako pierwszy kraj rozpoczęła pracę nad system szybkiej kolei. Pomysł budowy zrodził się w latach czterdziestych XX wieku, przerwany z tytułu drugiej wojny światowej odrodził się dopiero w latach pięćdziesiątych.

Już w 1959 roku rozpoczęto budowę pierwszego odcinka - pomiędzy Tokio a Osaką (tzw. Tōkaidō Shinkansen – 515,4 km). Linię tę oddano do użytku 1 października 1964 roku (na 10 dni przed otwarciem olimpiady w Tokio). Prędkość pociągu wynosiła 200 km/h, zaś czas podróży został skrócony z 8 godzin do około 3. Drugą linię otwarto w 1972 roku na trasie Shin – Osaka – Okayama a potem do Hakaty, gdzie prędkość pojazdów została zwiększona do 220 km/h. Następnie w 1982 roku otworzono dwie następne linie, Tohoku Shinkansen oraz Joetsu Shinkansen. W 1985 roku zwiększono prędkość pociągów do 240 km/h.

Nieciekawa sytuacja ekonomiczna, duże zadłużenie kolei Japońskiej doprowadziło do jej całkowitej prywatyzacji w 1987 roku. Pozwoliło to na lepsze zarządzanie budżetem oraz powrót do opłacalności przewozów pasażerskich. Od tego czasu szybka kolej w Japonii rozwija się niezwykle dynamicznie.

Obecnie prowadzi się prace zmierzające do bezpośredniego połączenia nową linią Tokio z Sapporo a także od 1970 roku przeprowadza się testy z pojazdami w technologii „Maglev“ (magnetycznej lewitacji), która pozwoli na zwiększenie prędkości i eliminację wszelkich wibracji podczas jazdy. Na próbach modelu MLX01 w 1999 roku osiągnięto prędkości 552 km/h i większe. W 2002 i 2003 roku przeprowadzono testy na odcinku 300 km (Yamanashi Maglev Test Line) nowego pojazdu MLX01-901 z 50-ma pasażerami. Do 2013 roku przewiduje się nowe trasy na odcinkach Hakata - Kagoshima i Nagano - Toyama. Nowym pojazdem ma być także Chuo Shinkansen rozwijający prędkość 500 km/h na trasie Tokio – Osaka, którego konstrukcja napędu oparta jest również na magnetycznej lewitacji.

Pociąg na poduszce magnetycznej Shinkansen jest posiadaczem światowego rekordu prędkości wynoszącego 581,6 km/h (rekord dla pociągu poruszającego się po szynach wynosi 574,8 km/h). Shinkansen jeździ z niezwykłą dokładnością. Maksymalne opóźnienia to 36 sekund - w skali roku.

Poniżej podano w kolejności: serię, typ, nazwę i trasę przejazdu typu Shinkansen od najstarszego do współczesnego.

 

 

 

 

W eksploatacji

1964 - 2008

Maksymalna
prędkość operacyjna

220 km/h

Wykorzystywana
na liniach

(Tōkaidō, San'yō)

Wykorzystywana
na połączeniach

(Hikari, Kodama)

 

Pierwsze pociągi, które rozpoczęły kursy na liniach Shinkansen. Ich produkcję zakończono w 1986 roku.

 

W eksploatacji

od 1985

Maksymalna
prędkość operacyjna

230 km/h

Wykorzystywana
na liniach

(Tōkaidō), San'yō

Wykorzystywana
na połączeniach

(Hikari), Kodama

 

Budowane pomiędzy 1984 a 1991 rokiem jednostki drugiej generacji. Skupiono się na zmniejszeniu poboru mocy i skomplikowania eksploatacji. Z powodu restrykcji dotyczących poziomu hałasu pociągi te nie poruszały się w normalnym ruchu z maksymalną prędkością, która sięga 270 km/h.

 

W eksploatacji

od 1982

Maksymalna
prędkość operacyjna

240, 275 km/h

Wykorzystywana
na liniach

Tōhoku, Jōetsu

Wykorzystywana
na połączeniach

Yamabiko, Nasuno, Toki, Tanigawa

 

Budowane w latach 1980-1986. Wykonane z aluminium i wyposażone w mocniejszy napęd bez trudu sprawdzały się na górskich trasach.

 

 

W eksploatacji

od 1999

Maksymalna
prędkość operacyjna

285 km/h

Wykorzystywana
na liniach

Tōkaidō, San'yō

Wykorzystywana
na połączeniach

Nozomi, Hikari Rail Star, Hikari, Kodama

 

Celem powstania serii 700 było stworzenie pociągu niewiele odstającego od serii 500 pod względem prędkości, ale znacznie tańszego w budowie. Pociągi te budowano w latach 1997-2004.

 

 

W eksploatacji

od 2007

Maksymalna
prędkość operacyjna

300 km/h

Wykorzystywana
na liniach

Tōkaidō, San'yō, Kyūshū

Wykorzystywana
na połączeniach

Nozomi, Hikari, Kodama, Mizuho, Sakura, Tsubame

 

 

W eksploatacji

od 1997

Maksymalna
prędkość operacyjna

275 km/h

Wykorzystywana
na liniach

Tōhoku, Nagano

Wykorzystywana
na połączeniach

Hayate, Yamabiko, Nasuno, Asama

 

Pociągi te mają maksymalną prędkość projektową 315 km/h. Były budowane w latach 1995 - 2004.

 

 

Shinkansen to pociągi normalnotorowe (rozstaw torów 1435 mm), inaczej niż większość kolei japońskich, używających torów o rozstawie 1067 mm. Są całkowicie oddzielone od konwencjonalnych linii kolejowych. Zasilanie to 25000 V prądu zmiennego, oraz 20000 V dla Mini-Shikansen.

 

Główne linie kolei Shinkansen to:

 

Mini-Shinkansen (Maksymalna prędkość operacyjna: 130 km/h)

Ta ostatnia wykorzystuje pociągi Shinkansen normalnotorowe.

 

Linie Shinkansen projektowane oraz w budowie:

 

Mapa sieci kolejowej Shinkansen:

 


Poniżej podano orientacyjne odległości i czas przejazdu między poszczególnymi, niektórymi stacjami Shinkansenu:

Odcinek

Odległość [km]

Czas przejazdu

Tokio – Shin-Osaka

552,6km

2:15

Tokio - Hiroshima

894,2 km

3:50

Tokio - Morioka

496,5 km

2:21

Tokio - Kanazawa

460 km

3:58

Tokio - Nagano

222,4 km

1:40

Tokio – Niigata

333,9 km

2:00

Tokio - Akita

662,6 km

3:49

Tokio - Yamagata

342 km

2:27

Shin - Osaka – Hakata

622 km

2:59

Wykorzystywanaspan style=/span/span width=